ΑΓΡΟΤΙΚΟΣ ΣΥΝΔΙΚΑΛΙΣΜΟΣ - ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗ

Κατατέθηκαν σε δημόσια διαβούλευση από το ΥΠ.Α.Α.&Τ., οι «γενικοί άξονες»
για την «αλλαγή του θεσμικού πλαισίου του αγροτικού συνδικαλιστικού κινήματος».

Πρόκειται για μια σειρά νομοθετικών προτάσεων, που θα δημιουργήσουν προηγούμενο για το σύνολο της συνδικαλιστική νομοθεσία της χώρας.

Ως εκ τούτου, θεωρούμε απαραίτητη την ευρεία δημοσιοποίηση του περιεχομένου τους, την τοποθέτηση των πολιτικών και λοιπών θεσμικών φορέων της χώρας, καθώς και την παροχή διευκρινήσεων από το ΥΠ.Α.Α.&Τ., τουλάχιστον, για τα ακόλουθα θέματα:

1. ΗΛΙΚΙΑΚΗ ΠΟΣΟΣΤΩΣΗ.

Προβλέπεται να συμμετέχουν κατά 60% στα διοικητικά συμβούλια των αγροτικών οργανώσεων νέοι έως 40 ετών. Εισάγεται δηλαδή για πρώτη φορά ηλικιακή διάκριση στη συνδικαλιστική νομοθεσία.

Είναι αυτό σύμφωνο με το Σύνταγμα, τον Αστικό Κώδικα και τις διεθνείς συμβάσεις εργασίας;

Υπάρχει πολιτική πρόθεση να γενικευθεί ο παραπάνω όρος σε όλες τις συνδικαλιστικές νομοθεσίες της χώρας; Αν ΟΧΙ, γιατί ειδικά και μόνο στο αγροτικό;

2. ΚΟΙΝΗ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΕΡΓΟΔΟΤΩΝ & ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ.

Προβλέπεται οι αγρεργάτες να είναι μέλη των αγροτικών συλλόγων. Δηλαδή, ενοποιούνται οι συνδικαλιστικές οργανώσεις των «εργοδοτών» και των «εργαζομένων». Όμως, οι δύο παραπάνω κατηγορίες αντιμετωπίζονται (και από την διεθνή σύμβαση εργασία 87) σαν ανεξάρτητες και διακριτές συνδικαλιστικές οντότητες.

Στη χώρα μας, έχουμε το νόμο 1264/1982 «Για τον εκδημοκρατισμό του συνδικαλιστικού κινήματος και την κατοχύρωση των συνδικαλιστικών ελευθεριών των εργαζομένων» και το νόμο 1712/1887, που διέπει το «Συνδικαλιστικό Κίνημα των Επαγγελματιών, Βιοτεχνών και Εμπόρων», αναρωτιόμαστε, θα ενοποιηθούν και αυτοί οι δύο χώροι στη λογική των προτάσεων του ΥΠ.Α.Α.&Τ.;

3. ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΝΟΜΙΚΩΝ ΠΡΟΣΩΠΩΝ ΣΤΗ ΣΥΝΔΙΚΑΛΙΣΤΙΚΗ ΟΡΓΑΝΩΣΗ.

Με τα μέχρι τώρα ισχύοντα, στις συνδικαλιστικές οργανώσεις μετέχουν μόνο φυσικά πρόσωπα, (αντίθετα με τα επιμελητήρια).

Με το υπό διαβούλευση νομοθέτημα, εισάγεται μια κρίσιμη καινοτομία στη συνδικαλιστική νομοθεσία, καθώς, πλέον, προτείνεται να μετέχουν ως μέλη των συνδικαλιστικών οργανώσεων, και «Νομικά πρόσωπα». Είναι απολύτως δυσνόητο, που στηρίζεται μια τέτοια πρόταση, τόσο πολιτικά όσο και νομικά.

Τέλος, είναι σημαντικό να αναφέρουμε, ότι προτείνεται η κατάργηση του θεσμού των οργανώσεων νέων αγροτών, που υπάρχει πάνω από 50 χρόνια σε ΟΛΕΣ τις Ευρωπαϊκές χώρες.

ΑΥΤΑ ΓΡΑΦΑΜΕ ΣΤΙΣ 10 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ ΤΟΥ 2009

ΟΙ ΑΓΡΟΤΙΚΕΣ ΚΙΝΗΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΠΟΥ ΘΕΛΟΥΝ ΝΑ ΠΕΤΥΧΟΥΝ ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΥΝ ΣΥΜΠΡΑΞΕΙΣ ΚΑΙ ΟΧΙ ΡΗΞΕΙΣ

Είναι ιδιαίτερα κρίσιμο για τη χώρα, να μην εξοστρακιστεί η δυναμική που έχει αρχίσει να διαφαίνεται με τις πρόσφατες αγροτικές κινητοποιήσεις.
- ΕΙΝΑΙ ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΗ Μία συνολική αλλαγή των αιτημάτων, των μέσων διεκδίκησης και του τρόπου διαπραγμάτευσης, προκειμένου να ΑΝΑΔΕΙΧΘΟΥΝ τα πραγματικά ΑΙΤΙΑ των προβλημάτων της Ελληνικής γεωργίας (και όχι τα συμπτώματα).
- ΕΙΝΑΙ ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΗ η αναβάθμιση του τρόπου σχεδιασμού και άσκησης γεωργικής πολιτικής (από όλα τα κόμματα), η λειτουργία των θεσμών και η εφαρμογή κανόνων.
Για πολλά χρόνια, οι κινητοποιήσεις των αγροτών είχαν τρία χαρακτηριστικά:
α. Τα αιτήματα αφορούσαν κυρίως οικονομικές ενισχύσεις.
Β. Η μορφή ήταν το κλείσιμο των δρόμων.
Γ. Οι διαπραγματεύσεις πραγματοποιούντο μεταξύ εκπροσώπων των αγροτών και Υπουργών γεωργίας.
- Το κλείσιμο των δρόμων είχε δύο κρίσιμα αρνητικά. Έθετε χρονικά όρια στις κινητοποιήσεις (πόσο θα κρατήσουν; έναν, το πολύ δύο μήνες) και ταυτόχρονα δημιουργούσε σύγκρουση με τις λοιπές κοινωνικές ομάδες.
- Η επικέντρωση των αιτημάτων σε οικονομικές ενισχύσεις, υποβάθμιζε και ανέβαλε τη συζήτηση για τα διαρθρωτικά προβλήματα, ενώ έδινε τη δυνατότητα στις κυβερνήσεις με εφήμερες οικονομικές παροχές, να ανακουφίζουν την ένταση των προβλημάτων και να χάνεται η αγωνιστικότητα των αγροτών.
- Τέλος, η διαπραγμάτευση σε επίπεδο προσώπων, διαμόρφωνε «ανθρώπους κλειδιά» οι οποίοι μπορούσαν να λειτουργούν ως αποσβεστήρες των εντάσεων.

Οι νέες κινητοποιήσεις οφείλουν να λάβουν υπόψη τους μια σειρά από θέματα που δεν υπήρχαν στο παρελθόν και να διδαχθούν από την ιστορία.
1. Το πρώτο ζήτημα είναι να μην υποβαθμιστεί η ανάγκη για την δημιουργία ενός σύγχρονου αγροτικού κινήματος με διάρκεια.
2. Το δεύτερο, είναι να ληφθεί υπόψη η οικονομική κατάσταση της χώρας και τα θέματα που απασχολούν αυτή τη περίοδο τη δημοσιότητα (Πόλεμος στη Γάζα, βανδαλισμοί, τρομοκρατία κ.α.).
Όπως λένε και οι δημοσιογράφοι, «το ρεπορτάζ, καλύπτει τα γεγονότα».

Οι αγροτικές κινητοποιήσεις, πρέπει να δημιουργήσουν κοινωνικές συμπράξεις και όχι ρήξεις.
- Απαιτείται φαντασία και δημιουργικότητα. Ας διδαχθούμε από το παράδειγμα των γάλλων αγροτών. Δεν κλείνουν τους δρόμους αδιακρίτως, αλλά μόνο στη διέλευση φορτηγών που φέρνουν προϊόντα διατροφής από το εξωτερικό. Ένα γενικό κλείσιμο των δρόμων, δημιουργεί συγκρούσεις ακόμη και στο γεωργικό χώρο. Τα φορτηγά με πορτοκάλια και λαχανικά για εξαγωγή π.χ. θα μπλοκάρουν. Βοηθάει αυτό στη μαζικότητα;
- Επίσης, οι κινητοποιήσεις πρέπει να έχουν συνέχεια. Ένας μήνας στα Τέμπη, θα εξουθενώσει τους αγρότες. Αντίθετα, 4 μέρες το μήνα (έξυπνων κινητοποιήσεων π.χ. κλείσιμο ταμείων διοδίων και ελεύθερη διέλευση οχημάτων εκτός αυτών που εισάγουν προϊόντα διατροφής) σε απροσδιόριστες ημερομηνίες και για 6 ή 12 μήνες συνεχόμενα, θα έχει άλλη χάρη, όπως και να το κάνουμε.
- Το τρίτο θέμα είναι τα αιτήματα. Εδώ είναι το κλειδί. Θα προβληθούν πάλι μέτρα οικονομικής ανακούφισης; Όμως, πόση ανακούφιση μπορεί να προσφέρει μια αύξηση της επιστροφής Φ.Π.Α. κατά 3%; 1.500€ σε αυτόν με εισόδημα 50.000€; ή μήπως μόνο 300€ στους πολλούς με εισόδημα 10.000€; Εδώ θα πρέπει να ζυγιστούν τα πράγματα. Αν μπουν πρώτα και κύρια τα αιτήματα οικονομικής ανακούφισης, διακινδυνεύουμε να πάρουμε «μια από τα ίδια». Μερικές μονάδες στην επιστροφή του ΦΠΑ, άντε και καμία στρεμματική ενίσχυση ενόψει εκλογών και όλοι να γυρίσουν σπίτι τους με ψίχουλα και βαριά λαβωμένο το αγροτικό κίνημα. Έτσι, απεμπολείται η ιστορική ευκαιρία να αγγίξουμε τα πραγματικά προβλήματα.
ΟΛΑ ΑΥΤΑ είναι ΠΡΟΦΑΝΗ ΑΡΚΕΙ ΝΑ θέλουμε να τα δούμε.
Η Ελλάδα δεν είχε ποτέ γεωργική πολιτική. Γεωργική πολιτική σημαίνει ότι έχεις στόχους και οι στόχοι αυτοί είναι μετρήσιμοι, έχουν δηλαδή αριθμούς, ποσά, χρονικά όρια. Και επίσης γεωργική πολιτική σημαίνει ότι έχεις κανόνες, υποχρεώσεις, ευθύνες. Ξέρεις ποιος κάνει τι.
- Σε κάθε περίπτωση, το κράτος οφείλει να εξασφαλίζει ένα σταθερό πλαίσιο για της χρήσεις γης και τις απαιτούμενες χρηματοδοτήσεις για την κατασκευή έργων υποδομής που θα εξασφαλίζουν αποθέματα νερού, αρδευτικά δίκτυα, ηλεκτρικό ρεύμα, οδοποιία κλπ. Ταυτόχρονα είναι απαραίτητοι ξεκάθαροι κανόνες και έλεγχος λειτουργίας της ελεύθερης αγοράς, μαζί με έναν ολοκληρωμένο νόμο για τους αγροτικούς συνεταιρισμούς, έτσι ώστε ιδιωτικές και συνεταιριστικές οργανώσεις να καλύπτουν τις ανάγκες για τυποποίηση, συσκευασία, μεταφορά, μάρκετινγκ, εφόδια, γεωπόνο, εργαστήρια, σπόρους, φυτώρια, μηχανήματα.
- Μία ασφάλιση παραγωγής που να μην εξαρτάται το τι θα πάρει ο αγρότης από τις εκλογές και το βουλευτή.
- Μία υπηρεσία που θα απαντά σε αυτό που ρωτάει ο γεωργός σε συγκεκριμένο χρόνο, που θα βρίσκει λύση στο πρόβλημα, που δεν θα δηλώνει αναρμόδια και που θα πάει σπίτι της αν δηλώνει αναρμόδια ή δεν λύνει το πρόβλημα.
- Ένα Κράτος το οποίο όταν υπογράφει μια σύμβαση με ένα νέο αγρότη, θα τηρεί τις ημερομηνίες και αν δεν τις τηρεί θα πληρώνει τη ζημιά.
Η λύση είναι μία. Η ανασφάλεια πρέπει να είναι στην ίδια ένταση σε όλο τον οργανισμό που λέγεται Ελληνική γεωργία. Πρέπει να δεθούμε όλοι σε μία άμαξα. Δεν θα τραβάνε το κάρο οι αγρότες, τα μουλάρια και τα βόδια δηλαδή, και κάποιοι θα τραβάνε χειρόφρενο και θα κτυπάνε ταυτόχρονα με το καμουτσί.
Τα παραπάνω είναι κωδικοποιημένες θέσεις, που πιθανόν δημιουργούν απορίες στους μη επαΐοντες στην Ελληνική γεωργική πραγματικότητα. Ενδεχομένως αναρωτιούνται: Μα τι λέει αυτός; ζητά ένα συνεταιρισμό που να του προσφέρει αυτά και αυτά; Και γιατί δεν τον φτιάχνει;
Απλοϊκή η απορία αλλά να η απάντηση: Οι σκοποί των συνεταιρισμών ορίζονται με νόμο. Στο σχετικό νόμο δεν υπάρχουν σκοποί και γι’ αυτό οι συνεταιρισμοί είναι μπάχαλο. Με τον ισχύοντα νόμο, αν δηλώσεις αγροτικός συνεταιρισμός, με 7 άτομα, μια γεφυροπλάστιγγα και έναν υπολογιστή «καθάρισες». Όταν λοιπόν έρχεται ο νομοθέτης, με την ιεραρχικά ανώτερη εξουσία του και επιβάλει στους ιεραρχικά κατώτερους (γεωργούς-αγρότες), η βασική δομή άσκησης γεωργικής επιχειρηματικότητας που είναι οι συνεταιρισμοί, να μην έχουν σκοπούς, να μην ξέρουν δηλαδή γιατί υπάρχουν, είναι φαιδρό να ζητάμε από τη μάζα να αυτοοργανωθεί. Το αυτό ισχύει και για το συνδικαλιστικό κίνημα και για μια σειρά άλλα θέματα – σχεδόν όλα. Δεν είναι απορίας άξιο, γιατί είναι υποχρεωτική η συμμετοχή των δικηγόρων στους δικηγορικούς συλλόγους και η οικονομική συνεισφορά τους σε αυτούς, αλλά όχι στους αγροτικούς; Πιστεύει κάποιος ότι αν ήταν υποχρεωτική η συμμετοχή και η οικονομική συνεισφορά στους αγροτικούς συλλόγους, δεν θα υπήρχε ισχυρός και αποτελεσματικός αγροτικός συνδικαλισμός;
Άρα, το πρόβλημα είναι πολιτικό – θεσμικό, αλλά όχι σε επίπεδο επιμέρους μέτρων, αλλά σε επίπεδο συνολικού σχεδιασμού. Αυτό δηλαδή που λείπει είναι οι κανόνες με τους οποίους θα παίζεται το αγροτικό παιχνίδι στη χώρα. Χωρίς κανόνες η κατάσταση μετατρέπεται σε κλοτσοσκούφι – παρωδία. Περιμένοντας να λυθούν τα προβλήματα με το ΦΠΑ και στα μπλόκα, αυτή τη χρονική στιγμή που σείεται ο κόσμος συθέμελα, θα έχουμε πολλά να απολογηθούμε στα παιδιά μας. Ας ανοίξουμε μια συζήτηση διαρκείας, ας ιεραρχήσουμε τα προβλήματα, ας βρούμε τα αίτια, ας χαράξουμε μακροπρόθεσμη στρατηγική έξυπνης και αποτελεσματικής διεκδίκησης, ας δείξουμε στους πολιτικούς ότι δεν είμαστε ασκέρι, ότι από μας τρέφεται η κοινωνία, ότι εμείς φυλάμε τα βουνά και τους κάμπους της χώρας. Τότε, μόνο τότε, θα έχουμε πράξει το καθήκον μας.

ΣΠΥΡΟΣ ΚΑΧΡΙΜΑΝΗΣ

ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΑΚΑΣ ΗΛΙΟΣ

ΈΛΛΗΝΙΚΟΥ ΚΕΝΤΡΟΥ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ

spyrosk@hol.gr

27510 61114

ΔΙΑΜΑΡΤΥΡΙΑ - ΚΑΤΑΓΓΕΛΙΑ ΓΙΑ ΕΚΠΟΜΠΗ "ΑΓΡΟΤΗΣ ΜΟΝΟΣ ΨΑΧΝΕΙ"

ΔΙΑΜΑΡΤΥΡΙΑ - ΚΑΤΑΓΓΕΛΙΑ

Αργος 6 Μαΐου 2009

ΠΡΟΣ: ALPHA ΔΟΡΥΦΟΡΙΚΗ ΤΗΛΕΟΡΑΣΗ Α.Ε.

ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ ΠΡΟΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑ: ΕΘΝΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΡΑΔΙΟΤΗΛΕΟΡΑΣΗΣ

ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ: Μ.Μ.Ε.


Με την παρούσα εκφράζουμε τις έντονες διαμαρτυρίες μας και καταγγέλλουμε την ανακοίνωση του νέου προγράμματος του τηλεοπτικού σταθμού σας (ALPHA TV) «Αγρότης Μόνος Ψάχνει…».
Συγκεκριμένα, την 5η Μαΐου 2009 προβάλατε διαφημιστικό προσκαλώντας σε συμμετοχή στην ανωτέρω εκπομπή και στην ιστοσελίδα σας αναρτήσατε ανακοίνωση με το ακόλουθο περιεχόμενο:

Οι αγρότες, ως ισότιμοι πολίτες και επαγγελματίες, αποτελούν αυτόνομες προσωπικότητες που μπορούν να αυτό-διαχειρίζονται τις σχέσεις τους χωρίς διαμεσολαβήσεις.
Η ενέργειά σας αυτή προσβάλει βάναυσα την προσωπικότητα, το κύρος, την κοινωνική υπόσταση και την επαγγελματική αξιοπρέπεια και φήμη και των γεωργών.
Θα συντελέσει στη γελοιοποίηση, τον εξευτελισμό, την περιθωριοποίηση και τον κοινωνικό τους αποκλεισμό και γι’ τους λόγους αυτούς σας καλούμε να την αποσύρετε.

Επιφυλασσόμενοι παντός νομίμου δικαιώματός μας,

Σπύρος Καχριμάνης

Πρόεδρος

ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΚΕΝΤΡΟΥ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ
ΑΡΓΟΛΙΚΗΣ ΚΟΙΝΟΠΡΑΞΙΑΣ ΑΓΡΟΤΙΚΩΝ ΣΥΝΕΤΑΙΡΙΣΜΩΝ «ΗΛΙΟΣ»

Γιατί οι πολίτες, όταν ακούν τους πολιτικούς να μιλούν για «ανάπτυξη» κόβουν φλέβες;

Αν καταγράψουμε τις λέξεις – κλειδιά, από τους λόγους και τις εξαγγελίες των πολιτικών τα τελευταία 20 χρόνια, μια λέξη, θα συγκεντρώσει την μεγαλύτερη επανάληψη.
Ανάπτυξη.
Οπού σταθούν και όπου βρεθούν, σε κάθε πόλη, χωριό, ραχούλα ή κοιλάδα, μια είναι η πρόταση, ένα είναι το «όραμά τους», ανάπτυξη.
Ποτέ δεν άκουσα όμως από κανέναν από αυτούς, πώς εννοεί αυτή την ανάπτυξη, πώς την βλέπει να υλοποιείται και τέλος πάντων πώς την μετράει. Γιατί, να το πούμε και αυτό, ορισμένοι, δεν την «οραματίζονται» μόνο με σκοπό να αποσπάσουν ψήφους, αλλά την βλέπουν – απολογιστικά – και υλοποιημένη, προκειμένου να δικαιολογήσουν την …προσφορά τους στον τόπο.

Ανάπτυξη, με βάση την ετοιμολογία της λέξης, σημαίνει ότι δίνω σε κάτι μεγαλύτερο μέγεθος. Με την πολιτική έννοια του όρου, σημαίνει, πώς μεγαλώνουν – βελτιώνονται οι συντελεστές που καθορίζουν την ποιότητα της ζωής των πολιτών.
Δεν θα εξετάσω τους κοινωνικούς άξονες της ανάπτυξης, δηλαδή παιδεία, υγεία, κ.α. για λόγους οικονομίας χώρου. Άλλωστε τι να πω;
Θα εξετάσω όμως τους οικονομικούς άξονες, οι οποίοι, με βάση τις αρχές της οικονομίας, γνωρίζουμε ότι έχουν τρεις παραμέτρους, το έδαφος, την εργασία και το κεφάλαιο.
Ως «έδαφος», ορίζονται οι φυσικοί πόροι εν γένει (νερά, γονιμότητα εδάφους, βιοποικιλότητα, οικολογική ισορροπία).
Από αυτούς δε τους τρεις, θα διαλέξω το «έδαφος», γιατί χωρίς αυτόν κανένας από τους άλλους δεν μπορεί να αναπτυχθεί.
Το νερό λοιπόν, που συμπεριλαμβάνετε στο συντελεστή 'έδαφος"είναι η βάση της ζωής και η εικόνα που παρουσιάζουν τα νερά στη χώρα μας, είναι τραγική και τρισάθλια.
Υπόγεια, επιφανειακά και θαλάσσια νερά, σε πλήρη υποβάθμιση, ποιοτική και ποσοτική.
Η γονιμότητα του εδάφους, 2ο βασικό συστατικό του συντελεστή "έδαφος", έχει χτυπήσει στην Νότια τουλάχιστον Ελλάδα, κόκκινο, εδώ και δεκαετίες. Η ερημοποίηση είναι πλέον γεγονός. Η οργανική ουσία κάτω από 1%.
Θέλετε τώρα, να μιλήσουμε για βιοποικιλότητα ή οικολογική ισορροπία; Χρειάζονται κάποιοι πιο ειδικοί, αλλά θα μας πουν αυτό που έχουμε αντιληφθεί όλοι, τα μαύρα μας τας χάλια.
Ας πάμε τώρα, στους άλλους δύο άξονες. Εργασία και κεφάλαιο. Τι να πούμε γι’ αυτούς;
Αν είχαμε θυσιάσει το περιβάλλον στο όνομα μιας ανάπτυξης αυτής που λέμε «άναρχης». Αν είχαμε δηλαδή φτιάξει βιομηχανίες, λιμάνια, αεροδρόμια και αν αυτό μεταφραζόταν σε θέσεις εργασίας και κεφάλαια στο Λαό, τότε θα υπήρχε μια δικαιολογία, με βάση μια οικονομίστικη προσέγγιση του θέματος.
Το θέμα είναι ότι και σε αυτό αποτύχαμε. Ούτε εργασία υπάρχει, ούτε κεφάλαια.
Στις χώρες με «άναρχη» ανάπτυξη, υπάρχει μία μεσοαστική τάξη, η οποία λόγω της εργασίας απέκτησε και του κεφαλαίου που συγκέντρωσε, είναι τώρα σε προβληματισμό και ενεργοποιείται για τα οικολογικά θέματα και την ποιότητα της ζωής.
Εδώ η οικονομική καχεξία, δεν επιτρέπει ούτε αυτό.
Γι’ αυτό και οι πολίτες κόβουμε φλέβες όταν ακούμε τους πολιτικούς, να μας μιλάνε για «ανάπτυξη».
Που την είδαν, που την μέτρησαν, πώς την οραματίζονται;
Και από την άλλη, προβληματίζομαι. Μορφωμένοι άνθρωποι είναι. Οι περισσότεροι από αυτούς είναι και σπουδασμένοι. Ταξιδεύουν στο εξωτερικό. Διαβάζουν – ή έστω πρέπει να διαβάζουν ιστορία. Δεν βλέπουν τα χάλια μας; Δεν ανησυχούν για τα παιδιά τους; Δεν πίνουν νερό; Δεν πάνε στην θάλασσα; Δεν βλέπουν τα σκουπίδια στους δρόμους; Τα παιδιά στις καφετέριες, τα ναρκωτικά; την κατάθλιψη στην κοινωνία; τον ψυχικό και σωματικό θάνατο που απλώνεται σαν λάβα;
Εντάξει, ένας οργανισμός είναι αυτή η κοινωνία και για ότι παθαίνει φταίει σαν σύνολο. Αλλά το κεφάλι, υποτίθεται έχει μέσα και μυαλό και όταν βλέπει τα χέρια, τα πόδια και τα άλλα όργανα να υποφέρουν, βάζει κανόνες, έρχεται σε λογική. Συνέρχεται.
Τέτοια χάλια και να μην συνέρχεται το κεφάλι; Ολική μετάσταση λοιπόν;

Τούτη η βουβαμάρα, είναι επικίνδυνη. Θα φέρει σεισμό.

Πριν από 28 χρόνια αγόρασα την πρώτη μου μοτοσικλέτα για εκτός δρόμου χρήση (εντούρο) και από τότε έχω καταγράψει αμέτρητα χιλιόμετρα στις ορεινές διαδρομές όλης της χώρας και ιδιαίτερα της Πελοποννήσου.
Η ορεινή Αργολίδα, ήταν πάντα η αγαπημένη και προσιτή διαδρομή.
Η όλη διαδικασία έχει μεγάλο ενδιαφέρον, γιατί σε σύντομο χρόνο βρίσκεσαι στην καρδιά της ορεινής χώρας. Η προσφιλής διαδικασία είναι να βάζουμε ένα χωρίο στόχο, να τον προσεγγίζουμε από διαφορετικό μονοπάτι κάθε φορά και να πεινούμε καφέ στη πλατεία του χωριού συζητώντας με του κατοίκους στα καφενεία.
Κάθε φορά μια άλλη Ελλάδα μας αποκαλύπτεται, όμορφη, γνήσια, δυναμική, φιλοσοφημένη, νοικοκυρεμένη.
Τα τελευταία χρόνια, είχα πολύ καιρό να κάνω ορεινή Αργολίδα και την προηγούμενη Κυριακή, αποφασίσαμε με την παρέα να κάνουμε μια σύντομη βόλτα, στον άξονα, Λυρκεία, Καπαρέλι, Κεφαλόβρυσο, Αλέα, Εξοχή, Δούκα Βρύση.
Μαύρισε η καρδιά μου από την εγκατάλειψη. Τα σχολεία γκρεμισμένα. Τα χωρία στοιχειωμένα. Οι πλατείες ρημαγμένες. Τα καφενεία κλειστά. Τα χωράφια χέρσα. Τα μαντριά άδεια.
Βρήκαμε δύο χωρικούς μεγάλους σε ηλικία και πιάσαμε την κουβέντα. «Ρήμαξε ο τόπος» μας είπαν, «δεν έμεινε κανένας, φύγανε όλοι, πάει η γεωργία, πάει η κτηνοτροφία, διαλύθηκαν τα χωρία μας». «Ξέρεις τι καλαμπόκι βγάζαμε εδώ; Τι στάρια;» Τώρα τίποτα, τίποτα.
Με έπιασε ένα θυμωμένο παράπονο που δεν περιγράφετε και φεύγοντας πάνω από την μοτοσικλέτα φώναξα: «Αν αποφασίσατε κύριοι της Αθήνας να διαλύσετε τη χώρα, προχωρήστε. Να δούμε ποιος θ’ αντέξει. Τι θα τρώτε στην Αθήνα. Που θα πάτε τα Σαββατοκύριακα όταν πήξει η Αράχοβα από τις βίλες.»
Η κατάσταση δεν πάει άλλο φίλοι και μη. Καλό το παραμύθι, αλλά δεν μας είπατε τίποτα για το δράκο και αυτός είναι παντού.
Δεν μπορεί να έχει γίνει η Ελλάδα νεκροταφείο και εσείς να μην έχετε πάρει χαμπάρι. Είναι σοβαρή η κατάστασή σας. Δεν μπορεί να μας μιλάτε για ανάπτυξη, μεγάλα έργα, 4ο ΚΠΣ και να μην έχετε βρει τον τρόπο να κρατήσετε στη ζωή ένα καφενείο και 10 κτηνοτρόφους σε κάθε χωρίο. Βάλτε φόρο σε κάθε Αθηναίο για να συντηρείται στη ζωή το χωριού του. Επιδοτήστε ένα νέο ζευγάρι να κρατά ανοικτό το καφενείο του χωριού. Φτιαχτέ μια σύγχρονη κτηνοτροφική μονάδα και χαρίστε την σε μια οικογένεια με την υποχρέωση να μείνει στο χωρίο. Να φυλάει τα βουνά και τις πηγές μας. Δεν ξέρω τι θα κάνετε, αλλά κάντε κάτι. Τούτη η βουβαμάρα, είναι επικίνδυνη. Θα φέρει σεισμό. Και τούτοι ‘δώ οι βλάχοι που δεν μιλάνε, είναι να μην τους την γυρίσει ανάποδα. Τότε δεν θα τους αναγνωρίζετε, πώς από κουτάβια γίνονται λιοντάρια. Λιοντάρια πεινασμένα. Φτάνει πια. Έχει και η κοροϊδία τα όριά της.

ΓΕΩΡΓΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ

Η εντεινόμενη κρίση του γεωργικού τομέας της χώρας έχει πάρει ανεξέλεγκτες διαστάσεις. Τα πολιτικά προγράμματα όλων των κομμάτων όπως αναδείχθηκαν από τις πρόσφατες εκλογές, αποδείχθηκαν γενικόλογα και εκτός θέματος. Βασικό τους λάθος, ότι αναμιγνύουν την γεωργική με την αγροτική πολιτική. Οι παρωχημένες γνώσεις των επιτελείων σύνταξης, δεν έχουν επιτρέψει φαίνεται να γίνει κατανοητό πώς πρόκειται για δύο ξεχωριστά θέματα. Η πρώτη πολιτική (γεωργική) αφορά σε ένα παραγωγικό κλάδο, ενώ η δεύτερη (αγροτική) αφορά στον γενικότερο ανθρωπογεωγραφικό χώρο της υπαίθρου. Είναι γεγονός πώς διασταυρώνονται ως πεδία σε κάποια σημεία αλλά δεν ταυτίζονται σε καμία περίπτωση.
Όταν λοιπόν γίνεται αναφορά σε «γεωργική πολιτική», πρέπει να προσεγγίζουμε το θέμα ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΑ, Όπως σε μια βιομηχανία. Θα πρέπει να μιλάμε για προϊόντα, κωδικούς, κιλά, ύψος και κόστος πωλήσεων κ.λ.π. Όταν γίνεται αναφορά σε «αγροτική πολιτική», οφείλουμε να ασχολούμεθα με το σύνολο των θεμάτων του αγροτικού (ανθρώπινου και γεωγραφικού) χώρου, δηλαδή, συγκοινωνίες, επικοινωνία, υγεία, περιβάλλον, πολιτισμός, παιδεία, απασχόληση κ.α.
Με βάση αυτό το κρίσιμο λάθος, τα προγράμματα των κομμάτων δεν απαντούν στα πραγματικά προβλήματα του γεωργικού κλάδου και από ότι φαίνεται δεν τα έχουν καν εντοπίσει. Και πώς θα μπορούσαν να τα έχουν, όταν δεν έχουν φροντίσει να έχουν εργαλεία (στατιστικά δεδομένα) και επιχειρούν να καταστρώσουν πολιτικές, με την φαντασία τους.

Για να χαραχθεί πολιτική για την γεωργική δραστηριότητα (όπως και κάθε παραγωγική διαδικασία), είναι απαραίτητα αναλυτικά και επικαιροποιημένα στατιστικά στοιχεία που θα παρουσιάζουν ανά προϊόν: α) πωλήσεις, β) κόστος πωλήσεων και γ) εισαγωγές ανά αντίστοιχο προϊόν. Τα τελευταία επίσημα στοιχεία που παρουσιάζει το Υπουργείο Αγροτικής ανάπτυξης αφενός σταματούν το… 2003 και αφετέρου δεν δίνουν όλες τις πληροφορίες που απαιτούνται για να χαραχθεί στρατηγική.
Ακόμη όμως και έτσι, ένα σύγχρονο πρόγραμμα γεωργικής πολιτικής (και όχι αγροτικής), θα έπρεπε να λάβει υπόψη του τα παρακάτω στοιχεία και να μας πει τι προβλέπει ανά κλάδο και προϊόν. Διαβάζοντας τον προσαρτημένο πίνακα (έστω και του 2003) παρατηρούμε πώς η χώρα έχει μια έτοιμη αγορά (εσωτερική) 40 δις € !!! που καλύπτει με εισαγωγές!!!
Αυτό που θα περιμέναμε λοιπόν να μας πουν τα κόμματα, είναι πολύ συγκεκριμένα βήματα που προτίθενται να λάβουν προκειμένου να παραχθούν τα προϊόντα που ζητάει κατ’αρχάς η εσωτερική αγορά που την έχουμε έτοιμη. Να μας πουν δηλαδή που και πώς θα παραχθούν, τυποποιηθούν, συσκευαστούν και διακινηθούν, τα αξίας 570 εκ € φρούτα και λαχανικά, τα 450 εκ € δημητριακών, τα 1,4 δις € ζωικών και τα υπόλοιπα προϊόντα που παρουσιάζονται στον πίνακα πώς εισάγει η χώρα.
Να μας πουν δηλαδή με τι νερό θα παραχθούν, σε ποιες εκτάσεις, από ποιους γεωργούς, με ποια εκπαίδευση, με τι είδους έρευνα και τεχνική υποστήριξη, με ποιες χρηματοδοτήσεις, ποιες υποδομές και τέλος πάντων να μας απαντήσουν στα πραγματικά θέματα που απασχολούν καθημερινά όλους εμάς που ασχολούμεθα με τον κλάδο.

Η ΕΚΔΙΚΗΣΗ ΤΩΝ ΑΓΡΟΤΩΝ

Όλα επιβεβαιώνουν πώς βρισκόμαστε στην τελική ευθεία για την έκρηξη των αγροτικών προβλημάτων της χώρας. Όλες πλέον οι επιχειρήσεις που συνδέονται με τον πρωτογενή τομέα, αντιμετωπίζουν προβλήματα, που δεν τους επιτρέπουν να αντιμετωπίσουν ούτε τις βραχυπρόθεσμες ανάγκες τους, πολύ δε περισσότερο να κάνουν αναπτυξιακές σκέψεις και επενδύσεις.
Το εύρος και οι πολυπλοκότητα των προβλημάτων είναι τέτοια, που αγγίζουν από τον πιο μικρό αγρότη, μέχρι την μεγαλύτερη μεταποιητική ή εμπορική επιχείρηση.
Κόστος παραγωγής, ποιότητα ποσότητες και ποικιλία προϊόντων, ανυπαρξία μάρκετινγκ, ελλιπής ενημέρωση, έλλειψη ίδιων κεφαλαίων για χρηματοδότηση νέων επενδύσεων, δυσκίνητο χρηματοπιστωτικό σύστημα, ασυνέπεια της Δημόσια Διοίκησης και έλλειψη εξειδικευμένου και έμπειρου ανθρώπινου δυναμικού, είναι τα κύρια προβλήματα που διαπιστώνονται.
Και πάνω απ’ όλα αυτά, το σημαντικότερο ίσως όλων των προβλημάτων την παρούσα στιγμή.
Η έλλειψη όρεξης για δουλειά.
Στη αρχή αυτό μοιάζει αδιανόητο. Στη κορύφωση της κρίσης, γιατί οι αγρότες αντί να εντείνουν τις προσπάθειές τους, οπισθοχωρούν;
Γιατί κανένας δεν δουλεύει στην ύπαιθρο;
Γιατί οι νέοι είναι στις καφετέριες;
Γιατί στα χωράφια έμειναν μόνο αλλοδαποί;
Γιατί οι αγρότες μόλις ακούσουν για συνεταιρισμούς, ομάδες παραγωγών, επενδύσεις, πιστοποίηση, προγράμματα, ανάπτυξη και τα σχετικά, βγάζουν σπυράκια;
Μια προσεκτικότερη ματιά στα αίτια αυτής της συμπεριφοράς, δικαιολογεί και ξεκαθαρίζει την κατάσταση.
Οι αγρότες κουράστηκαν, χρόνια τώρα, να ακούνε τα ίδια και τα ίδια.
Οι αγρότες κουράστηκαν, χρόνια τώρα, τον εμπαιγμό και την κοροϊδία από το σύστημα και τώρα εκδικούνται. Η αντίδραση αυτή είναι παρορμητική, και απόλυτα φυσική.
Είναι σαν να λένε στο σύστημα: «μας τάξατε και δεν κάνατε τίποτα. Σας πιστέψαμε. Περιμέναμε τα έργα σας. Τους γεωπόνους στο χωράφι. Τις αναδιαρθρώσεις των καλλιεργειών. Την εκπαίδευση. Τα ινστιτούτα. Την έρευνα. Τα αρδευτικά έργα.
Μας εμπαίξατε. Μας διαλύσατε. Μας ξεφτιλίσατε. Μας κάνατε ζητιάνους. Δεν αντέχουμε άλλο. Δεν γουστάρουμε άλλο να δουλέψουμε.
Αντέχουμε την φτώχια.
Εσείς την αντέχετε;»
Έτσι λοιπόν, το σύστημα, βρίσκεται τώρα πια αντιμέτωπο με τις συνέπειες της λειτουργίας τους. Είμαι περίεργο να δω τι θα κάνει. Τι θα τάξει πια; Σε ποιους;

ΑΣΦΑΛΙΣΗ ΓΕΩΡΓΙΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ

Η ασφάλιση των κάθε είδους εργασιών είναι τα τελευταία χρόνια μία πάγια διαδικασία. Δεν υπάρχει τομέας οικονομικής δραστηριότητας, από την παραγωγή μέχρι τις πιο ειδικές υπηρεσίες, που να μην ασφαλίζεται έναντι πιθανών και απίθανων κινδύνων. Θα περίμενε κάποιος στη χώρα μας, ο γεωργικός τομέας να περιβάλετε από ένα αποτελεσματικό ασφαλιστικό πλαίσιο, γεγονός που όμως δεν συμβαίνει και γι΄αυτό άλλωστε κάθε φορά οι ζημιές στην γεωργική παραγωγή αποτελούν πολιτικό θέμα και πραγματοποιούνται συσκέψεις με Νομάρχες, Βουλευτές, Υπουργούς κ.λ.π..
Σκεφτείτε να ίσχυε το ίδιο με την ασφάλιση των αυτοκινήτων, των μεταφορών, των βιομηχανιών…
Είναι μάλλον ξεκάθαρο, ότι εσκεμμένα υπάρχει αυτό το ασαφές πλαίσιο, λόγω το ότι οι αγρότες δεν μπορούν να διεκδικήσουν αποτελεσματικά τα δικαιώματά τους και η πολιτεία προτιμά να τους ελέγχει και να τους χειρίζεται κατά περίπτωση. Πόσο μακριά όμως μπορεί να πάει μια τέτοια παρωχημένη διαδικασία; Ποιος νέος αγρότης θα μείνει στην γεωργική παραγωγή, όταν βλέπει την αδικία και την ανισότητα να κυριαρχούν και κανείς να μην ενδιαφέρεται;
Στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο γίνεται αυτή την περίοδο συζήτηση για την ασφάλιση της γεωργικής και όχι μόνο παραγωγής, έναντι φυσικών και άλλων κινδύνων. Δεν θα ήταν καθόλου άσχημο, το αντίθετο μάλιστα θα βοηθούσε τα μέγιστα, αν ξεκινούσε και στο Ελληνικό κοινοβούλιο ένας διάλογος για το θέμα της γεωργικής ασφάλισης, πάνω σε μια σύγχρονη πλατφόρμα.
Η μελέτη και η συζήτηση πάνω στο υφιστάμενο θεσμικό πλαίσιο, θα αποκαλύψει πλήθος από κενά που δεν αρμόζουν σε μια σύγχρονη διαδικασία. Οι κανονισμοί ασφάλισης είναι φτιαγμένοι έτσι ώστε να μπορεί να προκύπτει κάθε φορά ένα διαφορετικό αποτέλεσμα ανά περιοχή και εκτίμηση για τις ίδιες ζημιές και τα ίδια προϊόντα. Μερικές σκέψεις – παρατηρήσεις που καταθέτουμε για προβληματισμό και συζήτηση είναι οι ακόλουθες.
Το σύστημα δεν είναι αντικειμενικό: Ο έλεγχος και η εκτίμηση για την ίδια ζημιά, γίνεται από διαφορετικούς εκτιμητές και σε διαφορετικό χρόνο ανά παραγωγό (μια διαδικασία μπορεί να διαρκέσει και μήνες, οπότε έχουμε αλλαγή των φαινομενικών στοιχείων από αγρόκτημα σε αγρόκτημα κ.λ.π.).
Το σύστημα δεν παρέχει στον ασφαλιζόμενο ένα δίκαιο πλαίσιο επανεκτίμησης: Η ανακοίνωση των πορισμάτων γίνεται σε διάστημα 3 και πλέον μηνών από την εκτίμηση. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα αν ο παραγωγός θελήσει επανεκτίμηση, να έχουν εξαφανιστεί τα αποδεικτικά στοιχεία.
Μία πρόταση που θα έλυνε πολλά προβλήματα, είναι η θέσπιση ενός μητρώου εκτιμητών, εκπαιδευμένων και διαπιστευμένων για το σκοπό αυτό από το ΓΕΩΤΕΕ. Έτσι δεν θα χρειάζεται κάθε φορά ο ΕΛΓΑ να κάνει προκήρυξη για πρόσληψη γεωπόνων, να περιμένει αν θα δεχτούν και όλα αυτά τα ευτράπελα και κωμικοτραγικά που συμβαίνουν.
Επίσης η ανακοίνωση της εκτίμησης και της αποζημίωσης, θα πρέπει να γίνεται αυτόματα στον αγρό, για να μπορεί αφενός αυτόματα ο ασφαλισμένος να ζητήσει επανεκτίμηση, αφετέρου να αποκλείονται ακόμη και οι παραμικρές υποψίες επηρεασμού. Η επανεκτίμηση να μπορεί να γίνεται σε σύντομο διάστημα ώστε να μην έχουν αλλοιωθεί τα προς εκτίμηση στοιχεία και το κόστος της επανεκτίμηση να καταλογίζεται στον ΕΛΓΑ αν είναι υπέρ του παραγωγού ή στον παραγωγό αν είναι υπέρ του ΕΛΓΑ.
Κάθε εκτιμητής να έχει μητρώο εκτιμήσεων και εφόσον χρεωθεί ένα αριθμό λάθος εκτιμήσεων ανά έτος, να χάνει την άδεια εκτιμητή. Αυτές είναι μερικές σκέψεις που θα μπορούσαν να συζητούνται για το θέμα της ασφάλισης της γεωργικής παραγωγής, αν ζούσαμε σε μια χώρα που σέβεται του πολίτες της. Αν λέω, αν….

Η ΘΕΩΡΙΑ ΤΟΥ ΧΑΟΥΣ ΚΑΙ Η ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Η λέξη – έννοια «Χάος», χρησιμοποιείται από τα παλιά χρόνια προκειμένου να περιγράψει την αταξία, την ακαταστασία, την διάλυση, την σύγχυση, το μπάχαλο.
Την δεκαετία του 1960, ο Έντουαρντ Λόρεντζ, εισήγαγε τον όρο στην σύγχρονη επιστήμη, όταν με επιστημονικές παρατηρήσεις απέδειξε, ότι, μια απειροελάχιστη μεταβολή στη ροή των γεγονότων οδηγεί, μετά από την πάροδο αρκετού χρόνου, σε μια εξέλιξη της ιστορίας δραματικά διαφορετική από εκείνη που θα λάμβανε χώρα, αν δεν είχε συμβεί η μεταβολή. Χάος δηλαδή είναι η κατάσταση που προκύπτει όταν μεταβληθούν έστω και κατ' ελάχιστο τα αρχικά δεδομένα ενός δυναμικού συστήματος.
Επίσης, από την μετέπειτα ενασχόληση πολλών επιστημόνων με το θέμα, αναδείχθηκε η σχέση μεταξύ του «τοπικού» και του «ολικού» και αποδείχθηκε ότι δεν είναι δυνατόν να απομονωθεί – σε βάθος χρόνου – η συμπεριφορά ενός συστήματος σε τοπικό επίπεδο, μη λαμβάνοντας υπόψη το ολικό σύστημα στο οποίο λειτουργούμε, δηλαδή το σύμπαν.
Είναι το γνωστό «φαινόμενο της πεταλούδας» σύμφωνα με το οποίο "αν μια πεταλούδα κινήσει τα φτερά της στον Αμαζόνιο, μπορεί να φέρει βροχή στην Κίνα".

Έχω την βεβαιότητα, ότι οι άνθρωποι που ασχολούνται με την αγροτική πολιτική στη χώρα μας, δεν έχουν ιδέα από την θεωρία του χάους και δεν φαντάζονται ότι μπορεί να υπάρξει εφαρμογή στα δικά μας.
Θεωρούν ότι το σύστημα θα εξακολουθήσει να συμπεριφέρεται όπως αυτοί το έχουν παρατηρήσει τα τελευταία χρόνια και καμία αλλαγή δεν πρόκειται να συμβεί που θα τους αλλάξει τα σχέδια.
Δεν μπορούν να σκεφτούν και να συλλάβουν ότι μια «πεταλούδα» μπορεί να πετάξει στο Αμαζόνιο και αυτοί να «πετάξουν» από την πολιτική.
Νομίζουν – οι αδαείς – ότι οι αγρότες θα είναι μόνιμα ευκολόπιστοι.
Ότι το θέμα της λειψυδρίας – υφαλμύρωσης, θα το λύνει πάντα «μια βροχή».
Ότι θα τους ρωτάμε για τις πράξεις τους και δεν θα απαντούν. Ότι δεν θα δεσμεύονται για τίποτα. Ότι θα εξαντλούν την πολιτική τους δράση σε ανούσιες επερωτήσεις και παραθυρικές εμφανίσεις. Ότι η φτώχεια δεν έχει όρια. Ότι θα συνεχίσουμε να τους ψηφίζουμε με γενικόλογα προγράμματα. Ότι είμαστε βουκόλοι, πρόβατα στο μαντρί, αγράμματοι, αμνήμονες, φοβισμένοι, αδιάφοροι.
Θα κάνουν πολύ καλά να διαβάσουν λίγο θεωρία του χάους, να δουν πόσες εφαρμογές έχει στην πολιτική, πώς οι «πεταλούδες» πετάνε όχι μόνο στον Αμαζόνιο αλλά σε όλους του κάμπους και τα βουνά και ότι η ιστορία είναι γεμάτη από πολιτικούς που έφυγαν νύκτα και δεν τους θυμάται (για το έργο τους) ούτε η μάνα τους.

Η κοινωνία της υπαίθρου σε πλήρη απόγνωση.

Το μεγαλύτερο μέρος των πολιτών που ζουν εκτός των μεγάλων αστικών κέντρων και δεν εργάζονται στο δημόσιο, έχουν συνδέσει με κάποιο τρόπο – άμεσο ή έμμεσο – το εισόδημά τους με την γεωργία. Είτε είναι γεωργοί κατά κύριο ή μερικό επάγγελμα, είτε είναι έμποροι ή επαγγελματίες σε αγροτικές περιοχές, εξαρτώνται από την γεωργική οικονομία.
Η γεωργική οικονομία της χώρας, διαλύθηκε. Δεν έχουν περιοριστεί μόνο τα κέρδη. Έχει περιοριστεί αυτή καθαυτή η δραστηριότητα άρα και ο τζίρος. Αυτό σημαίνει, πώς το πρόβλημα ξέφυγε πλέον από το επίπεδο των γεωργών και εφόσον αυτοί δεν καλλιεργούν, δεν προβαίνουν και σε προμήθεια εφοδίων, επενδύσεων και υπηρεσιών.
Η κοινωνία της υπαίθρου έχει περιέλθει σε πλήρη απόγνωση. Δεν μπορούν πλέον να αντιδράσουν, ούτε οι πιο επιθετικοί και δραστήριοι. Και ο λόγος είναι απλός. Διαλύθηκαν οι υποδομές σε κάθε επίπεδο.
Σε επίπεδο παραγωγικής δραστηριότητας, οι γεωργοί αντιμετωπίζουν προβλήματα νερού και ακραίων καιρικών φαινομένων, χωρίς κάποια σημάδια από την πολιτεία ότι έχει κατανοήσει το πρόβλημα και έχει δρομολογήσει λύσεις. Επίσης, το τεράστιο πρόβλημα του κόστους των εισροών – έχουμε αυξήσεις στα λιπάσματα έως και 700% - αντιμετωπίζεται μόνο σε επίπεδο διαπίστωσης.
Όμως το τεράστιο πρόβλημα έρχεται στην εμπορία των προϊόντων. Οι σύγχρονες αγορές έχουν διαμορφώσει μια σειρά από απαιτήσεις, στις οποίες το σύστημα της χώρας δεν μπορεί να ανταποκριθεί.
Έτσι, παρατηρούμε το φαινόμενο σε μια περιοχή οι καταναλωτές να αγοράζουν στα super market εισαγόμενα μαρούλια, όταν την ίδια στιγμή τα χωράφια είναι χέρσα στην περιοχή ή και ακόμη χειρότερα, υπάρχουν ομοειδή προϊόντα που δεν βρίσκουν το δρόμο για την αγορά.
Οι λόγοι γνωστοί, ανυπαρξία υποδομών συγκέντρωσης της προσφοράς και δημιουργία ικανών προς εμπορία ποσοτήτων – πώς να πουλήσει μόνος του ένας παραγωγός στο s.m. 1.000 κιλά προϊόν, όταν αυτό χρειάζεται 10.0000; αλλά και έλλειψη υποδομών σε πιστοποίηση, συσκευασία, δίκτυα μεταφοράς, χρηματοδοτήσεων και επιδοτήσεων και πάει λέγοντας.
Υπάρχει λύση; Όχι δεν υπάρχει. Δεν έχουμε πολιτικούς που να μπορούν να λύσουν τέτοιου είδους προβλήματα. Δεν έχουμε αγρότες που να μπορούν να αυτοοργανωθούν. Δεν έχουν ηγέτες στους συνεταιρισμούς να πάρουν δυναμικές πρωτοβουλίες.
Που θα οδηγηθεί η κατάσταση; Με πλήρη επίγνωση, σας λέω σε μεγάλη και ανεξέλεγκτη κρίση.
Αυτά που θα βιώσουμε στην Ελληνική ύπαιθρο στο επόμενο διάστημα θα είναι ανεξέλεγκτο. Δεν είναι μόνο η οικονομική κρίση που θα γιγαντωθεί. Είναι η απελπισία που θα ξεχυθεί στους δρόμους. Δεν υπάρχουν πια δυνατότητες και ευκαιρίες για να δουλέψει κάποιος στο γεωργικό τομέα και να έχει ένα αξιοπρεπές εισόδημα και μια προοπτική. Αυτό μέχρι τώρα συγκαλυπτόταν με διάφορους τρόπους (αποταμίευση, επιδοτήσεις, παραοικονομία). Αυτά στέρεψαν. Κάποτε θα στέρευαν. Ποιος είδε τον απεγνωσμένο γεωργό και δεν το φοβηθήθηκε;
.

Τi παράγει η χώρα;

Η Ελλάδα, ήταν πάντα μια χώρα με έντονη γεωργική δραστηριότητα. Ο πλούτος της χώρας, χρόνια τώρα, στηρίχθηκε καθοριστικά στην παραγωγή και στο εμπόριο γεωργικών προϊόντων. Ο μύθος περί τουρισμού, έμεινε και από ότι φαίνεται θα μείνει, μύθος. Δεν κατορθώσαμε, ούτε τις προϋποθέσεις για να γίνουμε γκαρσόνια να εξασφαλίσουμε.
Αυτό δεν είναι απαραίτητα κακό. Κακό είναι, ότι τώρα πια δεν έχουμε τι να απαντήσουμε στην ερώτηση, «τι παράγει η χώρα;».
Η Αργολίδα, είναι μια μικρογραφία της χώρας, όπου τα φαινόμενα της παραγωγικής διάλυσης, έχουν φτάσει σε ακραία κατάσταση. Η κοινή διαπίστωση όλων μας είναι, ότι, «δεν πάει άλλο με αυτή την κατάσταση». Η Ελληνική γεωργία, και ιδιαίτερα η γεωργία στην Αργολίδα, είχε περιέλθει σε ένα απερίγραπτο χάλι. Οι συνεταιρισμοί είναι διαλυμένοι. Η δημόσια διοίκηση απόσυντονισμένη. Η πολιτική εξουσία αδιάφορη. Οι αγρότες μπερδεμένοι, αδιάφοροι, χωρίς ενημέρωση και κυρίως χωρίς οργάνωση σε επαγγελματικό και συνδικαλιστικό επίπεδο.
Μια μεγάλη συζήτηση που χρόνια γίνεται, είναι γύρω από το ποιος φταίει. Είναι μια συζήτηση που ποτέ δεν ολοκληρώνεται, γιατί κανένας δεν θέλει να αναλάβει τις ευθύνες του.
Η απάντηση με βάση τους νόμους και το Σύνταγμα είναι γνωστή. Οι κυβερνήσεις και η δημόσια διοίκηση, φέρουν τις ευθύνες, αλλά από ότι φαίνεται δεν έχουν σκοπό να τις αναλάβουν.
Σε όλους τους επαγγελματικούς κλάδους, υπάρχουν από δυνατές - δικηγόροι -, έως μέτριες, συνδικαλιστικές οργανώσεις, που όταν ο κόμπος φτάνει στο χτένι, αναλαμβάνουν δράση. Στο γεωργικό χώρο όμως, η κατάσταση είναι διαφορετική. Οι συνδικαλιστικές οργανώσεις είναι ανύπαρκτες. Υπάρχουν μόνο τοπικές σφραγίδες που εκλέγουν αντιπροσώπους, που με την σειρά τους εκλέγουν μια κεντρική διοίκηση, χωρίς πόδια. Στρατηγούς χωρίς στρατό.
Το παιχνίδι είναι καλά στημένο από τις κυβερνήσεις, οι οποίες φρόντισαν να χρηματοδοτούν τις αγροτικές οργανώσεις για να τις ελέγχουν.
Οι ευθύνες των διοικήσεων των αγροτικών συνδιακαλιστικών οργανώσεων είναι τεράστιες. Αποδεχτήκαν έναν εύκολο τρόπο επιβίωσης, που τους ακυρώνει όμως κάθε μέσο άσκησης του πραγματικού τους ρόλου. Ακόμα και με αυτό τον τρόπο χρηματοδότησης, θα έπρεπε να επιστρέφουν σημαντικό τμήμα των χρημάτων που λαμβάνουν στις τοπικές οργανώσεις, για να υπάρχουν. Δυστυχώς δεν το κάνουν. Περιορίζονται μόνο στο να διατηρούν γραφεία στην Αθήνα, από όπου κάνουν αγώνα για τα προβλήματα των αγροτών, με … δελτία τύπου.
Πότε θυμάστε για τελευταία φορά να ήρθε ένα αγροτικό συνδικαλιστικό στέλεχος στην Αργολίδα και να οργάνωσε τους αγρότες;
Όμως και οι αγρότες δεν είναι άμοιροι ευθυνών. Βλέπουν, χρόνια τώρα, πώς δουλεύει το σύστημα. Βλέπουν ότι όλοι οι κλάδοι έχουν εκπροσώπηση, ενώ αυτοί είναι σκόρπιοι. Δεν κάνουν απολύτως τίποτα.
Τώρα πια τα πράγματα έφτασαν στα όρια. Η διάλυση της γεωργίας, θα έχει επιπτώσεις σε όλο το οικονομικό φάσμα της χώρας και ιδιαίτερα της Αργολίδας. Το χειρότερο είναι, ότι η κατάσταση δεν αναστρέφεται. Οι λόγοι είναι αυτό που ονομάζουμε «διαρθρωτικοί». Δηλαδή έχουν σχέση με την όλη δομή και οργάνωση του γεωργικού παραγωγικού συστήματος της χώρας.
Να τα δούμε ένα – ένα. Πρώτα από όλα λείπουν οι κατάλληλοι άνθρωποι. Ούτε γεωργούς έχουμε κατάλληλους για τις περιστάσεις, ούτε ανθρώπους στη δημόσια διοίκηση, ούτε στους συνεταιρισμούς. Αμέσως μετά ακολουθεί το νερό. Το καταναλώσαμε παράγοντας προϊόντα για τις χωματερές. Σειρά έχουν οι υπόλοιπες υποδομές. Θερμοκήπια, συσκευαστήρια, διαμετακομιστικά κέντρα, δίκτυα εμπορίας, προώθησης και προβολής, έρευνες αγοράς, τεχνικοί σύμβουλοι.
«Τι παράγει λοιπόν η χώρα;». Παράγει εισαγωγές. Παράγει απογοητευμένους. Παράγει αδιάφορους. Παράγει κατανάλωση σε κινητά τηλέφωνα, καφέδες, τσιγάρα και ποτά. Παράγει διαφθορά. Παράγει την καταστροφή της.
Ο συνδικαλισμός είναι η βαλβίδα ασφαλείας των πολιτικών και κοινωνικών συστημάτων, προκειμένου αυτά να μην εκρήγνυνται. Ο συνδικαλισμός επιτρέπει στις επαγγελματικές ομάδες να δηλώνουν τα προβλήματά τους, με ένα αποδεκτό πολιτικά και κοινωνικά τρόπο. Όταν αυτός ο μηχανισμός λείπει, το σύστημα δεν έχει τρόπο εκτόνωσης. Όταν ένα σύστημα πιέζεται πέρα από τα όρια αντοχής του και δεν έχει σύστημα εκτόνωσης, σπάζει. Το γεωργικό σύστημα της χώρας είναι χωρίς βαλβίδα ασφαλείας. Πιέζεται, αλλά δεν έχει τρόπο να το δείξει. Το έργο πλησιάζει στη τελευταία σκηνή. Από στιγμή σε στιγμή, θα πάρουμε ένα ακόμη μάθημα ιστορίας και …φυσικής.

Βιολογική γεωργία και οικονομική κρίση

Η παγκόσμια οικονομική κρίση έχει πολλές πλευρές και θα έχει σύνθετες επιπτώσεις. Σε πολλές περιπτώσεις θα λειτουργήσει ως ένα λυτρωτικό καθαρτήριο αποβολής των αρνητικών επιπτώσεων της ελεύθερης οικονομίας και της παγκοσμιοποίησης. Η βιολογική γεωργία, έχει πληγεί σε σημαντικό βαθμό από αυτά τα δύο χαρακτηριστικά και ίσως της παρουσιάζεται μια μοναδική ευκαιρία να ανανεωθεί. Από τη θεσμοθέτηση της βιολογικής γεωργίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση το 1992, έχουν αλλάξει πολύ οι καταστάσεις. Ένα κίνημα με βαθιές ρίζες στην οικολογική και ανθρωπιστική σκέψη, έγινε Ευρωπαϊκός κανονισμός και στη συνέχεια, «πιστοποιημένο προϊόν». Στη αρχή η κατάσταση εξελίχθηκε στο περιθώριο της «πραγματικής οικονομίας». Λίγοι, ιδεολόγοι, πιονέροι βιοκαλλιεργητές, παρήγαγαν και πουλούσαν στις τοπικές αγορές. Το ίδιο λίγοι, ιδεολόγοι βιο-καταναλωτές, έτρεχαν να βρουν βιολογικά προϊόντα. Όλοι γνωρίζονταν με τα μικρά τους ονόματα.
Με την πάροδο του χρόνου και βοηθούμενη από τις τρελές αγελάδες και τις διοξίνες, η βιολογική γεωργία άρχισε να βγαίνει από το περιθώριο. Μεγαλύτεροι γεωργοί μπήκαν στο παιχνίδι, καταστήματα άρχισαν να ανοίγουν, και οι μαιτρ του μάρκετινγκ βρήκαν ένα νέο προϊόν να εφαρμόσουν τις επιτυχημένες τεχνικές τους.
Μια ανεξέλεγκτη διαδικασία είχε μπει σε τροχιά. Βιολογικά προϊόντα άρχισαν να ταξιδεύουν από το ένα μέρος του πλανήτη στο άλλο. Μόναδικό τους διαβατήριο, ένα σήμα πιστοποίησης και η ανάγκη του καταναλωτή για υγεία και ασφάλεια. Μήλα Χιλής, πορτοκάλια Νοτίου Αφρικής, σπανάκι Ιταλίας και ραπανάκια Βελγίου, σε αστραφτερές συσκευασίες, στοιβάζονταν στις «μπουτίκ» βιολογικών προϊόντων που ξεφύτρωναν σαν μανιτάρια. Έξοδα διαφήμισης, μεταφορών, στελεχών και μεγάλων επιχειρηματικών σχημάτων, άρχισαν να επιβαρύνουν τις τιμές και να προσδίδουν χαρακτηριστικά ελίτ, στα βιολογικά προϊόντα.
Σιγά – σιγά ο μικρός βιοκαλλιεργητής άρχισε να βγαίνει από το παιχνίδι, όπως και ο μικρομεσαίος καταναλωτής.
Η παγκόσμια οικονομική κρίση, είναι για την περίπτωση της βιολογικής γεωργίας, ο από μηχανής Θεός της. Είναι η ευκαιρία να αναβαπτιστεί και να αναβαθμιστεί. Δύο νέοι όροι – χαρακτηριστικά πρέπει πλέον να συνδεθούν, στην αρχή σαν ιδεολογία και το συντομότερο θεσμικά, μαζί της. Το δίκαιο εμπόριο και το τοπικό προϊόν. Το δίκαιο εμπόριο είναι μία εμπορική συνεργασία που βασίζεται στο διάλογο, τη διαφάνεια και το σεβασμό. Οριοθετεί τα περιθώρια κέρδους ανάμεσα στον παραγωγό, τον έμπορο και τον καταναλωτή. Αντίστοιχα, το τοπικό προϊόν ενσωματώνει κρίσιμα χαρακτηριστικά που πρέπει να συνδεθούν με τα βιολογικά προϊόντα, για προφανείς λόγους, κρισιμότεροι εκ των οποίων είναι το κόστος μεταφοράς και κατανάλωσης ενέργειας, η φρεσκάδα και η στήριξη των τοπικών οικονομιών.
Μας παρέχεται μια μοναδική ευκαιρία να ανοίξουμε τη βιολογική γεωργία στη κοινωνία. Να φυτέψουμε βαθιά στους κάμπους τις αρχές της και να κάνουμε τα προϊόντα της προσιτά στο μικρο-μεσαίο καταναλωτή. Να αλλάξουμε τη σχέση μεγεθών στις βιτρίνες των καταστημάτων ανάμεσα στα συμβατικά και τα βιολογικά. Τα συμβατικά ενσωματώνουν όλη τη μιζέρια της παγκοσμιοποίησης, είναι καιρός να οριοθετηθούν μαζί με αυτή.
Τέλος, μία ακόμη κίνηση είναι απαραίτητη. Εδράζεται στις κοινωνικές διαδικασίες και απαιτεί μια αμεσότερη σχέση παραγωγών – καταναλωτών. Ένα κίνημα συνεταιρισμών παραγωγών και καταναλωτών, που θα δημιουργήσει δίκτυα πώλησης χωρίς μεσάζοντες, θα ανοίξει τα βιολογικά αγροκτήματα στη κοινωνία ώστε μόνοι τους οι καταναλωτές να συλλέγουν τα προϊόντα και να βοηθούν στις αγροτικές εργασίες, πρέπει σιγά αλλά σταθερά να δημιουργηθεί. Η βιολογική γεωργία είναι τώρα πια στην ωριμότερη φάση της. Έχει περάσει τις παιδικές ασθένειες και η οικονομικές και κοινωνικές συνθήκες την αναζητούν. Ένα κίνημα όπως αυτό των αρχών της δεκαετίας του ’90, εμπλουτισμένο με τις αρχές του δίκαιου εμπορίου, του τοπικού προϊόντος και των συνεταιρισμών παραγωγών – καταναλωτών, πρέπει να ξεκινήσει.

«ΘΕΣΕΙΣ Α.Κ.Α.Σ. ΗΛΙΟΣ ΓΙΑ ΣΤΡΕΜΜΑΤΙΚΕΣ ΕΝΙΣΧΥΣΕΙΣ ΣΤΑ

Άργος 17 Οκτωβρίου 2007
Α.Π. 345

ΠΡΟΣ: Υπουργό ΥΠ.Α.Α. &Τ. Κύριο Α. Κοντό
Υφυπουργό ΥΠ.Α.Α. &Τ. Κύριο Κ. Κιλτίδη
Γενικό Γραμματέα ΥΠ.Α.Α. &Τ. Κύριο Κ. Σκιαδά
Γενικό Γραμματέα ΥΠ.Α.Α.&Τ. Κύριο Χ. Αυγουλά

Σχετικά με την εφαρμογή του μέτρου ενιαίας στρεμματικής ενίσχυσης στα εσπεριδοειδή, η Α.Κ.Α.Σ. ΗΛΙΟΣ, έχει τις ακόλουθες θέσεις:

Επισημαίνει ότι:
- Η «μερική ή ολική σύνδεση», θα δημιουργήσει νομικές δεσμεύσεις (ατομικές συμβάσεις) στους παραγωγούς, με βάση τις οποίες θα πρέπει να παραδίδουν συγκεκριμένες ποσότητες στη μεταποίηση προκειμένου να λαμβάνουν τις στρεμματικές ενισχύσεις.
- Η λήψη απόφασης για «μερική ή ολική σύνδεση», χωρίς την προηγούμενη σύμφωνη γνώμη όλων των παραγωγών, είναι αντιδημοκρατική, αντικανονική και δεν νομιμοποιείται ή λήψη της, ερήμην αυτών που δεσμεύει.
- Η λήψη απόφασης για «μερική ή ολική σύνδεση», θα οδηγήσει σε απώλεια των επιδοτήσεων των παραγωγών που θα θελήσουν να προβούν σε αναδιαρθρώσεις και άρα δεν θα μπορούν να παραδίδουν για μια πενταετία. Θα δεσμεύσει τους παραγωγούς και θα τους παραδώσεις - αδύναμους και ελεγχόμενους - σε ένα αμφιβόλου αποδόσεων σύστημα. Θα τους δεσμεύσει να μην μπορούν να προβούν σε επενδύσεις και αναπροσανατολισμό των επιχειρήσεών τους (νέες ποικιλίες, νέα είδη, θερμοκήπια κ.α.) ή να πουλήσουν στην ελεύθερη αγορά, που προς τα εκεί οφείλουμε να στοχεύουμε.

Δηλώνει ότι:
- Η μόνη ενδεδειγμένη λύση για άμεση, σίγουρη και δίκαιη, διανομή των στρεμματικών επιδοτήσεων, είναι η ΠΛΗΡΗΣ ΑΠΟΣΥΝΔΕΣΗ, διότι εξασφαλίζει το σύνολο των ενισχύσεων στους παραγωγούς χωρίς δεσμεύσεις, και επιτρέπει στον τομέα να στραφεί στην αγορά και στο σύστημα να λειτουργήσει χωρίς αγκυλώσεις και δύσκαμπτες γραφειοκρατικές διαδικασίες.
- Η διανομή των στρεμματικών δικαιωμάτων πρέπει να γίνει σύμφωνα και με τον κανονισμό, στον σύνολο των εκτάσεων που καλλιεργούνται εσπεριδοειδή, δεδομένου ότι και από αυτές προέρχονται οι ποσότητες μεταποίησης.


ΔΙΑΝΟΜΗ ΤΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ
ΠΡΟΤΑΣΗ: ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΟ ΣΥΝΟΛΟ ΤΩΝ ΚΑΛΛΙΕΡΓΟΥΜΕΝΩΝ ΕΚΤΑΣΕΩΝ

ΑΙΤΙΟΛΟΓΗΣΗ:
Ο κανονισμός αναφέρει σαφώς πώς η διανομή της στρεμματικής ενίσχυσης πρέπει να γίνει με βάση «τη χρησιμοποιηθείσα έκταση για την παραγωγή οπωροκηπευτικών, πατατών κατανάλωσης και φυτωρίων, και την παραχθείσα ποσότητα οπωροκηπευτικών, πατατών κατανάλωσης και φυτωρίων».
Άρα, μία διανομή με βάση τις ποσότητες μεταποίησης, εισάγει διακρίσεις, είναι άδικη και θα δημιουργήσει κοινωνικό πρόβλημα, όταν παραγωγοί με ίδιες εκτάσεις, ποσότητες και δικαιώματα μεταποίησης, εκ των οποίων κάποιοι απλώς δεν τα άσκησαν αλλά ποτέ δεν έχασαν το δυνητικό τους δικαίωμα, θα λαμβάνουν διαφορετικές στρεμματικές ενισχύσεις.
Ήδη η Ιταλία προχώρηση σε διανομή με βάση την έκταση κάθε παραγωγού.
Επιπλέον, είναι πολύ πιθανό αυτά τα δικαιώματα να αποτελέσουν την βάση για τυχόν μελλοντικές στρεμματικές ενισχύσεις, από τις οποίες δεν μπορούν να αποκλιστούν κάποιοι παραγωγοί, διότι την περίοδο αναφοράς, οδηγούσαν τα προϊόντα τους στην αγορά. Είναι σαν να τιμωρείται ο καλός καλλιεργητής.
Τέλος, σημειώνουμε πώς οι ποσότητες που οδηγούνται στη μεταποίηση, προέρχονται με διαλογή από το σύνολο των εκτάσεων και όχι από συγκεκριμένες εκτάσεις και αυτό επιβεβαιώνεται από τις δηλώσεις Ο.Σ.Δ.Ε., όπου δεν αναφέρονται «εκτάσεις για μεταποίηση».

ΤΟ ΣΤΑΥΡΟΔΡΟΜΙ ΓΙΑ ΤΑ ΟΠΩΡΟΚΗΠΕΥΤΙΚΑ ΚΑΙ ΤΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΓΕΩΡΓΙΑΣ

Από τον νέο κανονισμό για την ΚΟΑ οπωροκηπετικών*, αναδεικνύονται δύο κρίσιμα θέματα, που θα βασανίσουν πολύ το Υπουργείο γεωργίας το επόμενο διάστημα και είναι, η αποτελεσματικότητα των οργανώσεων παραγωγών και η «μοιρασιά» των επιδοτήσεων.
Σχετικά με το πρώτο θέμα, ο κανονισμός αναφέρει:
«Το Ελεγκτικό Συνέδριο θεωρεί ότι τα κράτη μέλη δεν έχουν διασφαλίσει την αποδοτικότητα των δαπανών στο πλαίσιο των επιχειρησιακών προγραμμάτων των οργανώσεων παραγωγών. Κρίνει επίσης ότι η Επιτροπή δεν έχει ελέγξει την αποτελεσματικότητα των επιχειρησιακών προγραμμάτων ούτε αξιολογήσει την πολιτική.»
Από τα παραπάνω είναι σαφές, πώς οι οργανώσεις - σφραγίδες, που παρανόμως το Υπουργείο γεωργίας συντηρεί και είναι αυτές που δεν ασκούν δράσεις για ΜΕΙΩΣΗ ΤΟΥ ΚΟΣΤΟΥΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ, ΒΕΛΤΙΩΣΗ της ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ και ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ της ΠΡΟΣΦΟΡΑΣ στη ΖΗΤΗΣΗ και επίσης αυτές που δεν διαθέτουν, προσωπικό για να υποστηρίξουν τεχνικά τους παραγωγούς τους και ικανά τεχνικά και ανθρώπινα μέσα για να συλλέγουν, αποθηκεύουν, συσκευάζουν και εμπορεύονται τα προϊόντα των παραγωγών τους, θα περάσουν δύσκολες στιγμές.
Συγκεκριμένα, με βάση την ΕΙΔΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ αριθ. 8/2006, με θέμα: «Αποτελεσματικότητα της στήριξης της Ευρωπαϊκής Ένωσης στα επιχειρησιακά προγράμματα των παραγωγών στον τομέα των οπωροκηπευτικών», που δημοσιεύτηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στις 20.11.2006, στο φύλο C 282/32 EL, καθορίζονται οι 11 στόχοι των επιχειρησιακών προγραμμάτων (πλαίσιο 4), από όπου φαίνεται πώς πρέπει να οδηγηθούν σε άρση της αναγνώρισης, ένας μεγάλος αριθμός από Ο.Π. - σφραγίδες.
Αξίζει επίσης να δούμε από την ίδια έκθεση, τον πίνακα με τίτλο «χαρακτηριστικά στοιχεία ενός επιχειρησιακού προγράμματος» (πλαίσιο 3), με βάση τον οποίο, μπορούμε να σχολιάσουμε τα ακόλουθα:
1) Δεν έχουν γίνει αγορές μηχανημάτων διαλογής – συσκευασίας, που να καλύπτουν τις ανάγκες των Ο.Π.
2) Σε περιπτώσεις που έχουν γίνει επενδύσεις σε εξοπλισμό διαλογής – συσκευασίας, αντί να χρησιμοποιείται από τις Ο.Π. για τα προϊόντα των μελών τους, έχουν ενοικιαστεί σε ιδιώτες !!!
3) Στις περιπτώσεις των Ο.Π. – σφραγίδων, δεν απασχολείται το προσωπικό για ποιοτικό έλεγχο και εμπορία (ενώ επιδοτείται γι΄αυτό), γιατί την εμπορία δεν την ασκούν οι Ο.Π. εφόσον τα προϊόντα διατίθενται χύμα και χωρίς ΠΟΙΟΤΙΚΕΣ διαβαθμίσεις σε εμπόρους – συσκευαστές (οι περισσότερες Ο.Π. – σφραγίδες, δεν έχουν καν κιβώτια για να συλλέγουν τα προϊόντα των μελών τους !).
4) Επενδύσεις σε θερμοκήπια, αναφύτευση οπωρώνων, καταπολέμηση ασθενειών: Τι «φρούτα» είναι αυτά;
Είναι λοιπόν προφανές, ότι οι οργανώσεις - σφραγίδες και τα περί αυτών συμφέροντα, θα κάνουν αγώνα ώστε να μην εφαρμοστεί ο κανονισμός και είναι επίσης προφανές, ότι το Υπουργείο θα δυσκολευτεί πολύ να πάρει μέτρα. Όμως, το ίδιο προφανές είναι ότι και οι καιροί έχουν αλλάξει και πώς οι παραγωγοί δεν θα κάτσουν με σταυρωμένα τα χέρια.
Πρόκειται πλέον για έναν ανηλεή πόλεμο συμφερόντων, όπου οι πολλοί παραγωγοί, γίνονται η δικαιολογία για να πλουτίζουν παράνομα λίγοι και αυτό μάλιστα υπό την κάλυψη του Υπουργείου γεωργίας. Όμως, η νομοθεσία της Ε.Ε. είναι πλέον αυστηρή και η μη τήρηση των κανονισμών δεν θα περάσει αγόγγυστα - όπως μέχρι τώρα - αν η υπόθεση φτάσει στο Ευρωπαϊκό δικαστήριο. Άρα, τουλάχιστον από πλευράς δράσης, αν όχι ανατροπών, η επόμενη περίοδος, προδιαγράφεται πλούσια.
Σχετικά με το δεύτερο θέμα, της «μοιρασιάς» των επιδοτήσεων, ο κανονισμός αναφέρει:
«Τα κράτη μέλη καθορίζουν το ποσό που πρόκειται να συμπεριληφθεί στο ποσό αναφοράς κάθε γεωργού με βάση αντικειμενικά κριτήρια που δεν εισάγουν διακρίσεις, όπως:
– το ποσό που έλαβε ο γεωργός, άμεσα ή έμμεσα, για μέτρα στήριξης της αγοράς όσον αφορά τα οπωροκηπευτικά,
– τη χρησιμοποιηθείσα έκταση για την παραγωγή οπωροκηπευτικών,
– την παραχθείσα ποσότητα οπωροκηπευτικών».
Από ότι φαίνεται λοιπόν, «έχουν γνώση οι φύλακες». Πουθενά δεν αναφέρονται οι όροι «ενισχύσεις μεταποίησης» και «ποσότητες μεταποίησης». Καταρρίπτεται λοιπόν το σχέδιο που προωθούν ορισμένοι, να υπολογιστούν τα ποσά της αποσυνδεδεμένης ενίσχυσης, με βάση τις ενισχύσεις και τις ποσότητες μεταποίησης που έλαβε ο κάθε γεωργός, κατά την περίοδο αναφοράς.
Αναφέρει ξεκάθαρα ο κανονισμός, πώς: α) Τα κριτήρια πρέπει να είναι αντικειμενικά και να μην εισάγουν διακρίσεις, β) να υπολογιστούν τα ποσά που έλαβε ο γεωργός, άμεσα ή έμμεσα, για μέτρα στήριξης της αγοράς όσον αφορά τα οπωροκηπευτικά (όχι δηλαδή μόνο τις ατομικές ενισχύσεις μεταποίησης), γ) να ληφθούν υπόψη, η χρησιμοποιηθείσα έκταση και η συνολική παραχθείσα ποσότητα οπωροκηπευτικών (και όχι μόνο αυτή που οδηγήθηκε στην μεταποίηση)».
Αυτό, όπως είναι αυτονόητο, δημιουργεί τεράστια εμπόδια για ένα νέο επιλεκτικό φαγοπότι επιδοτήσεων, από αυτούς που είχαν «τα προνόμια και την προνοητικότητα», όλα αυτά τα χρόνια, να μην οδηγούν τα προϊόντα στην αγορά αλλά στην μεταποίηση. Και εδώ λοιπόν θα έχουμε επανάληψη του παραπάνω σεναρίου συγκρούσεων, αν επιχειρηθεί να εφαρμοστεί μια «μοιρασιά» που εισάγει διακρίσεις.
Διότι αλλοίμονο, αν ο παραγωγός που καλλιεργούσε π.χ. τα εσπεριδοειδή του με κόστος και φροντίδα και τα οδηγούσε στην αγορά, βρεθεί να λαμβάνει λιγότερα από αυτόν που (έχοντας τις ίδιες ποσότητες και εκτάσεις) τα οδηγούσε στην μεταποίηση.
Αλλοίμονο, αν δεν ληφθεί υπόψη ο αγώνας των παραγωγών βιολογικών οπωροκηπευτικών, οι οποίοι θυσίασαν τις ποσότητες για να είναι συνεπείς με τα μηνύματα των καιρών. Αλλοίμονο.

ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ Κ.Ο.Α. ΟΠΩΡΟΚΗΠΕΥΤΙΚΩΝ

Στις 24 Ιανουαρίου 2007, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξέδωσε (τελικό) σχέδιο κανονισμού σχετικά με την νέα ΚΟΑ οπωροκηπευτικών, όπου περιγράφονται ξεκάθαρα οι κατευθύνσεις που πρέπει να ακολουθηθούν και επαφίεται στον πατριωτισμό των κρατών-μελών να τις ακολουθήσουν ή όχι.
Και λέω «επαφίεται στον πατριωτισμό των κρατών-μελών», διότι η ΚΟΑ οπωροκηπευτικών, δεν ήταν ποτέ μια ομοιόμορφα εφαρμοζόμενη πολιτική. Κάθε κράτος μέλος έχει σε διαφορετικό βαθμό υιοθετήσει τις αρχές της, με χαρακτηριστικό παράδειγμα την Ισπανία η οποία «πετάει», όταν άλλοι περπατούν, ή απλώς σέρνονται (όπως η Ελλάδα).
Υπήρξε για ένα διάστημα η ελπίδα, η νέα ΚΟΑ να γίνει πιο σφικτή και ποιο οριζόντια, όμως οι πιέσεις που ασκήθηκα από τις ομάδες συμφερόντων στο μεσοδιάστημα από τον Ιανουάριο έως το συμβούλιο Υπουργών της 12ης Ιουνίου 2007, προκειμένου να διατηρηθεί για όσο το δυνατόν μεγαλύτερο διάστημα, το καθεστώς της συνδεδεμένης ενίσχυσης, δεν άφησαν κανένα τέτοιο περιθώριο.
Έτσι λοιπόν Με μία «Σωλομόντια» λύση, η Ε.Ε., πέταξαν το μπαλάκι στα κράτη, να αποφασίσουν τον τρόπο υπολογισμού και τα ποσοστά σύνδεσης – αποσύνδεσης και για ακόμη μια φορά όλα να κριθούν από τον «πατριωτισμό» τους.
Για πολλοστή φορά στη χώρα μας, το θέμα της αναμόρφωσης μιας ΚΟΑ, μετατοπίζεται από τον πραγματικό στόχο, που είναι η επιχειρηματικότητα και η ΑΓΟΡΑ, στις ενισχύσεις. Τα κυρίαρχα θέματα που προβάλλονται από τους εμπλεκόμενους (Κυβέρνηση, κόμματα – ΠΑΣΕΓΕΣ) είναι: α) τα ποσοστά σύνδεσης - αποσύνδεσης και β) ο τρόπος υπολογισμού & προσδιορισμού τους.
Με αυτό το ψευτοδίλλημα περνάει στο περιθώριο η επιχειρηματικότητα και η αγορά.
Ξεκινάνε δε οι «επαΐοντες», δήθεν, τις αναφορές τους στο θέμα με την αναγκαιότητα υιοθέτησης επιχειρηματικών αρχών και τις εκτρέπουν άμεσα και παραμένουν μέχρι τέλους, στις ενισχύσεις.
Οφείλουμε να μην πέσουμε για ακόμη μια φορά σε αυτή την καλοστημένη παγίδα και με αφορμή το άνοιγμα της συζήτηση, να επιμείνουμε να μιλήσουμε, ΠΡΩΤΑ, για την αγορά και τι κάνουμε γι’αυτή.
Αν οι «επαΐοντες» μας δώσουν σαφείς απαντήσεις σε αυτό το θέμα, τότε μπορούμε να συζητήσουμε για το δεύτερο.
Αν όχι (το πιο πιθανό), κάθε συζήτηση θα είναι πάνω στο γνωστό, δοκιμασμένο και αποτελεσματικό μοτίβο (από πλευράς διάλυσης του τομέα), οπότε ας μείνουν να το συντηρούν, αυτοί τους οποίους «συντηρεί» η διάλυσή του.
Ένα επιπλέον επικοινωνιακό τερτίπι που εφαρμόζουν, είναι ότι προσπαθούν να παρουσιάσουν ότι κάτι καινούργιο, μεγάλο και διαφορετικό φέρνει αυτή η ΚΟΑ, για να υποδύονται το ρόλο του ειδικού και να κρατούν το αγροτικό κοινό στην άγνοιά του.
Η πραγματικότητά είναι, πώς τίποτα ουσιαστικά νέο (και σωστά) δεν φέρνει η αλλαγή της ΚΟΑ όσον αφορά τον τρόπο οργάνωσης και λειτουργίας των οργανώσεων παραγωγών (γιατί εκεί είναι το κλειδί της υπόθεσης).
Η Κ.Ο.Α των οπωροκηπευτικών ξεκίνησε το 1972 (και ακόμη νωρίτερα), συνεχίστηκε (χωρίς βασικές αλλαγές), το 1996, με το γνωστό κανονισμό 2200/96 και επιβεβαιώθηκε με την τρέχουσα τροποποίηση.
Σε όλη αυτή τη διαδρομή, παραμένει σταθερή στις ΘΕΜΕΛΙΩΔΕΙΣ ΑΡΧΕΣ της και τον πυρήνα της, ο οποίος αναφέρει:
«Οι παραγωγοί της Ε.Ε., για να αντιμετωπίσουν την συγκεντρωμένη ζήτηση, πρέπει να συσπειρώνονται σε οργανώσεις παραγωγών, προκειμένου, από ΚΟΙΝΟΥ, να εφαρμόσουν πολιτικές:
1. Μείωσης κόστους παραγωγής – βελτίωσης ποιότητας.
2. Βελτίωση εμπορίας
2.1. Προσαρμογή παραγωγής στη ζήτηση.
2.2. Διαλογή, τυποποίηση, συσκευασία, εμπορία.»
Η εφαρμογή στη χώρα μας ξεκίνησε στραβά και εξελίχθηκε όσο χειρότερα μπορούσε. Δόθηκε όλο το βάρος των (δήθεν) Ο.Π. στη διαχείριση των επιδοτήσεων μεταποίησης και αφού όλοι είδαν ότι το πράγμα είχε «ψωμί», βολεύτηκαν.
Δεν πάει να λέει η ΚΟΑ ότι πρέπει οι οργανώσεις των παραγωγών να διαθέτουν τα απαραίτητα μέσα για την διαλογή - τυποποίηση - συσκευασία και εμπορία των προϊόντων; Δεν πάει να λέει ο κανονισμός πώς το κράτος ελέγχει την τήρηση των κανονισμών;
Τα μαγαζιά είναι «γωνία», μεγάλα, με πολιτικές πλάτες, κάνουν τζίρο (άσχετα αν είναι μόνο από επιδοτήσεις μεταποίησης), παίζουν στις τοπικές κοινωνίες σαν μακριά χέρια των κυβερνήσεων, γιγαντώνουν ένα υπερκομματικό μηχανισμό (δήθεν) συνδικαλιστών με σταθερούς και ισχυρούς δεσμούς με τα κόμματα και το Υπουργείο και όλα καλά.
Και ερχόμαστε στο 2007 και ρωτάμε, θα εφαρμοστεί ο κανονισμός ως προς τα θέματα των οργανώσεων παραγωγών, της ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ και της ΑΓΟΡΑΣ, ή κουβέντα θα περιστραφεί και θα παραμείνει στις ενισχύσεις;
Ρωτάμε τα κόμματα, το Υπουργείο και την ΠΑΣΕΓΕΣ, τι κάνουν οι οργανώσεις παραγωγών για τα προβλεπόμενα από τους κανονισμούς; Τι κάνουν για τη ΜΕΙΩΣΗ ΤΟΥ ΚΟΣΤΟΥΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ, την ΒΕΛΤΙΩΣΗ της ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ και τη ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ της ΠΡΟΣΦΟΡΑΣ στη ΖΗΤΗΣΗ;
Διαθέτουν οι οργανώσεις παραγωγών:
Ικανούς γεωπόνους για να υποστηρίξουν τεχνικά τους παραγωγούς τους; Ικανά τεχνικά και ανθρώπινα μέσα για να συλλέγουν, αποθηκεύουν, συσκευάζουν και εμπορεύονται τα προϊόντα των παραγωγών τους;
Και αν δεν διαθέτουν, γιατί δεν επιβάλλει το Υπουργείο και δεν απαιτεί η ΠΑΣΕΓΕΣ - που κόπτεται (;) για την επιχειρηματικότητα - την εφαρμογή των κανονισμών ή δεν προχωρεί το Υπουργείο στην άρση των αναγνωρίσεων;
Είναι αδιανόητο να συζητάμε (υποτίθεται) για την αναμόρφωση της ΚΟΑ οπωροκηπευτικών και το Υπουργείο να διατηρεί μια πλειάδα από οργανώσεις - σφραγίδες οι οποίες δεν διαθέτουν για τα μέλη τους ούτε ένα κιβώτιο.
Οι οργανώσεις αυτές, είναι αυτονόητο να ενδιαφέρονται μόνο για την διατήρηση (με κάθε κόστος), του καθεστώτος ενισχύσεων μεταποίησης, εφόσον αποτελεί και την μοναδική ουσιαστικά εργασία που παρέχουν για να «ελέγχουν» τους παραγωγούς. Ως εκ τούτου, κάθε συζήτηση σε μια τέτοια βάση, είναι εκ των προτέρων χαμένη υπόθεση.